پرسش و پاسخ های رسائل ( برائت ، تخییر و احتیاط ) 4

18 -  سه نظریه ای را  که در مورد استصحاب است ، بیان نمایید ؟

1 استصحاب جزء امارات است .

2 استصحاب جزء اصول عملیه است .

3 نظر شیخ : اگر دلیل بر حجیت استصحاب روایت باشد ، استصحاب اصل عملی است و اگر دلیل بر حجیت استصحاب عقل باشد ، استصحاب اماره است .

19 -  نظر مرحوم شیخ را در مورد مجاری اصول عملیه بیان کنید ؟

شک دو صورت دارد :

 1 گاهی برای شک حالت سابقه وجود دارد و لحاظ هم می شود ( مجرای استصحاب ) .

2 گاهی حالت سابقه لحاظ نمی شود که در این صورت :

الف ) گاهی در شک احتیاط کردن ممکن است که اگر شک در تکلیف باشد مجرای برائت است و اگر شک در مکلف به باشد مجرای احتیاط خواهد بود .

ب ) گاهی در شک ، احتیاط کردن ممکن نیست ( مجرای تخییر )

20 - أنّ موارد الاصول قد تتدااخل ....

 تداخل موارد اصول را توضیح دهید .

یعنی یک شک است که هم جایگاه اصل عملیه  است و هم جایگاه اصل دیگر .

 توضیح اینکه : اگر برای شک حالت سابقه باشد ، اگر این حالت سابقه لحاظ شود ، جایگاه استصحاب است و اگر لحاظ نشود جایگاه اصول دیگر است . پس شکی که داری حالت سابقه است ، هم جایگاه استصحاب را دارد ( اگر حالت سابقه لحاظ شود ) و هم جایگاه اصول دیگر را ( اگر لحاظ نشود ) اگر چه بالفعل فقط یک اصل جاری شود .

21 -  انواع شک را نام برده و توضیح دهید ؟

1 شک در تکلیف : نوع خاص از الزام است هر چند جنس تکلیف ( الزام )  معلوم باشد ، مانند تکلیف مردد بین وجوب و حرام .

 2 شک در مکلف به : مانند آن جا که به وجوب چیزی علم حاصل است ولی شک است بین تعلق علم به ظهر یا به جمعه  .

یا به وجوب نماز فوت شده ای علم حاصل است ولی نماز فوت شده مردد است بین ظهر و مغرب .

هر کدام از این دو شک :

1 شبهه تحریمیه مثل دخانیات و این شبهه به خاطر فقدان نص است .

2 شبهه وجوبیه مثل دعا هنگام روئیت هلال ماه واجب است یا نه و این شبهه به خاطر اجمال نص است .

3 شبهه دوران امر بین المحذورین مثل دفن منافق و این شبهه به خاطر تعارض نصین است .

22 -  چرا مرحوم شیخ ، شبهه کراهیته ( شک دارم فلان عمل مکروه است یا نه ) و استحبابیه و دوران امر بین المحذورین را مطرح نکرده است .

جواب اول : تکلیف اختصاص به الزام ( وجوب و حرمت ) دارد .

جواب دوم : بر فرض که تکلیف شامل کراهت و استحباب هم بشود ، اما علما در شبهه تحریمیه و وجوبیه و دوران امر بین المحذورین اختلاف دارند.

جواب سوم : بر فرض هم تکلیف شامل مستحب و مکروه بشود و در آن هم اختلاف داشته باشند اما علت مطرح نکردن آن به خاطر این است که حکم آنها از این سه شبهه معلوم می شود و لذا نیازی به عنوان کردن آنها نیست .

23 -   ثمّ إنّ متعلق التکلیف المشکوک : إمّا أن یکون ...

متعلق و موضوع تکلیفِ مشکوک را به همراه ذکر مثالی بیان نمایید ؟

1 یا فعل کلی است که ، متعلق حکم شرعی کلی قرار گرفته همانند کشیدن سیگار که در حرمتش شک باشد .و مانند دعا هنگام دیدن هلال ماه که در وجوبش شک داریم . ( شبهه حکمیه )

2 و یا فعل جزئی است که متعلق حکم شرعی جزئی واقع شده باشد ، مانند آشامیدن مایعی که احتمال دارد شراب باشد . ( شبهه موضوعیه )

24 -  منشأ شک در شبهه موضوعیه و حکمیه چیست ؟ مثالی ذکر نمایید .

در شبهه موضوعیه : مشتبه شدن امور خارجی است . مانند : مشتبه شدن شراب با مایع دیگر .

در شبهه حکمیه : 1 عدم نص مانند استعمال دخانیات 2 اجمال نص مانند دوران امر در آیه « حتّی یطهرنَ » بین تشدید طاء و هاء و تخفیف آن بنا بر اینکه همه قرائت ها را از سوی پیامبر صلی الله متواتر بدانیم . 3 تعارض دو نص مانند : آیه یاد شده را بنا بر آن که به تواتر قرائات از سوی پیامبر قائل باشیم و بنا به جواز استدلال به هر قرائتی .

25 -  الاولی ما لا نص فیه  قد اختلف فیه علی ما یرجع الی قولین : احدهما : ...  والأوّل منسوب الی ... و الثانی الی ... و ربما نسب الیهم اقوال اربعه .... و لا یبعد ان یکون تغایر ها باعتبار العنوان ....

با توجه به متن :

الف ) دو قول در مسئله را بیان نمایید ؟

1 فعل ، از نظر شرع مباح است و احتیاط در آن با ترک کردن واجب نیست .

2 ترک آن واجب است و از آن به « احتیاط » تعبیر کرده اند .

ب ) عبارات مشخص شده را توضیح دهید ؟

قول اول به مجتهدین و قول دوم به بیشتر اخباریون نسبت داده شده است .

چه بسا به آنان چهار قول نسبت داده شده : 1 تحریم ظاهری 2 تحریم واقعی 3 توقف 4 احتیاط

بعید نیست که تغایر این اقوال به اعتبار عنوان باشد یعنی اختلاف نظر آنان در تعبیر ، به خاطر اختلاف معنوی نیست بلکه بخاطر اختلاف عناوین اخبار است .





موضوع: پرسش و پاسخ های رسائل ( برائت ، تخییر و احتیاط )، برچسب ها: پرسش و پاسخ های رسائل ( برائت تخییر و احتیاط )،
[ سه شنبه 25 شهریور 1393 ] [ 12:00 قبل از ظهر ] [ ابراهیم قربانی نهرخلجی ]
شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic